PES interna 2026 — rozkład pytań, najtrudniejsze zagadnienia i oficjalne źródła

Przeanalizowaliśmy 4 421 wystąpień pytań z 37 sesji PES z chorób wewnętrznych — od 2003 roku po sesję wiosenną 2026. Z rozkładu wychodzi rzecz, która powinna zmieniać kolejność nauki, a rzadko ją zmienia.

Pięć dziedzin to 70% egzaminu

Dziedzina	Udział	Skumulowany
Kardiologia	20,4%	20,4%
Endokrynologia	15,0%	35,3%
Pulmonologia	12,5%	47,8%
Nefrologia	12,2%	60,0%
Hematologia	10,3%	70,3%
Reumatologia	8,7%	79,0%
Gastroenterologia	7,5%	86,6%
Choroby zakaźne	4,8%	91,3%
Hepatologia	3,1%	94,4%

Pozostałe — toksykologia, onkologia, alergologia i reszta — mieszczą się w ostatnich kilku procentach.

Wniosek praktyczny jest niewygodny dla popularnej strategii „przerabiam Szczeklika rozdział po rozdziale”: co piąte pytanie na egzaminie to kardiologia. Tydzień poświęcony toksykologii i tydzień poświęcony kardiologii mają na wyniku wpływ różniący się o rząd wielkości.

To nie znaczy, że rzadkie dziedziny można pominąć — przy progu zdawalności każdy punkt waży tak samo. Znaczy tyle, że kolejność ma znaczenie: zaczynając od góry tabeli, po pięciu dziedzinach masz pokryte 70% arkusza.

Najtrudniejsze zagadnienie: rozpoznawanie cukrzycy

Sprawdziliśmy, na czym realnie wykładają się użytkownicy naszej bazy. Wynik był dla nas zaskoczeniem: wszystkie najtrudniejsze pytania dotyczą jednego tematu — rozpoznawania i leczenia cukrzycy. Trafność odpowiedzi schodzi tam do 10–38%.

Nie kardiologia, nie rzadkie zespoły genetyczne. Cukrzyca — temat, o którym każdy internista jest przekonany, że go umie.

Dwa pytania z sesji wiosennej 2026 pokazują, dlaczego tak się dzieje.

Pytanie 1 — pułapka na glikemii na czczo

U 42-letniego informatyka leczonego z powodu otyłości semaglutydem 1,7 mg/tyg. stwierdzono glikemię na czczo 97 mg/dl. Czy można na tej podstawie stwierdzić, że u pacjenta nie występuje cukrzyca?

A. tak
B. tak, jeżeli w drugim wykonanym innego dnia oznaczeniu glikemia będzie < 100 mg/dl
C. nie — w tym celu należy oznaczyć glikemię poposiłkową
D. nie — w tym celu należy oznaczyć wartość HbA1c
E. nie — w tym celu należy wykonać doustny test obciążenia 75 g glukozy, odstawiając semaglutyd

Prawidłowa: D. Pytanie sprawdza, czy zdający pamięta, że prawidłowa glikemia na czczo nie wyklucza cukrzycy, a u pacjenta leczonego analogiem GLP-1 pojedynczy pomiar na czczo jest szczególnie zawodny. Wariant E jest kuszący i klinicznie brzmi rozsądnie — dlatego wyłapuje tak wielu.

Pytanie 2 — jedna wartość, jedna decyzja

Stwierdzenie wartości HbA1c 6,7% u osoby z prawidłowym wynikiem morfologii krwi obwodowej i bez wywiadu zaburzeń metabolizmu glukozy:

A. jest stanem fizjologicznym
B. świadczy o występowaniu nieprawidłowej glikemii na czczo
C. wymaga hospitalizacji osoby badanej
D. oznacza rozpoznanie cukrzycy
E. wymaga przeprowadzenia ponownego oznaczenia w celu postawienia diagnozy

Prawidłowa: D. Tu pułapką jest wariant E — odruch „powtórzmy badanie” jest w praktyce klinicznej słuszny w wielu sytuacjach, ale przy HbA1c ≥ 6,5% u osoby bez niedokrwistości rozpoznanie stawia się od razu. Zastrzeżenie o prawidłowej morfologii nie jest ozdobnikiem: to ono wyklucza czynniki zaburzające oznaczenie.

Wzorzec obu pytań jest ten sam i wart zapamiętania: wariant najbardziej „ostrożny klinicznie” bywa błędny, bo egzamin sprawdza znajomość kryteriów rozpoznania, a nie intuicję.

Pytania z kardiologii — sesja wiosenna 2026

Dla porównania dwa pytania z najczęstszej dziedziny. Oba są typowymi zadaniami decyzyjnymi:

65-letnia pacjentka z nadciśnieniem tętniczym przewieziona do SOR z powodu zasłabnięcia, z tachykardią 110/min…

Prawidłowa: E — alteplaza 100 mg we wlewie 2-godzinnym.

72-letni pacjent z nadciśnieniem, cukrzycą typu 2 i przewlekłym zespołem wieńcowym, po OZW STEMI leczonym angioplastyką z implantacją stentu DES…

Prawidłowa: D — kardiowersja elektryczna w trybie pilnym.

Kardiologia na PES rzadko pyta o definicje. Pyta o decyzję u konkretnego pacjenta, zwykle w sytuacji nagłej — i to jest powód, dla którego samo czytanie podręcznika tu nie wystarcza.

Oficjalne źródła — obowiązują od sesji jesiennej 2026

Konsultant krajowy w dziedzinie chorób wewnętrznych, prof. dr hab. Ilona Kurnatowska, opublikowała wykaz źródeł bibliograficznych i wytycznych, na podstawie których weryfikowana jest poprawność pytań testowych PES — obowiązujący od sesji jesiennej 2026.

Podręcznik obowiązkowy

• Interna Szczeklika 2025, red. P. Gajewski, Kraków, Medycyna Praktyczna, 2025

Czasopisma zalecane

• „Medycyna Praktyczna”
• „Medycyna Po Dyplomie”
• „Polskie Archiwum Medycyny Wewnętrznej”

Źródła uzupełniające

• Macleod. Badanie kliniczne, red. G. Douglas, C. Robertson, F. Nicol, Wrocław, Edra Urban & Partner, 2017
• Davidson. Choroby wewnętrzne, red. S. H. Ralston, M. W. J. Strachan, I. D. Penman, R. P. Hobson, Wrocław, Edra Urban & Partner, 2020, t. 1–3

Warto zwrócić uwagę na rok wydania podręcznika obowiązkowego: 2025. Przy pytaniach z zakresu rozpoznawania cukrzycy, farmakoterapii czy wytycznych kardiologicznych różnica między wydaniem sprzed kilku lat a aktualnym potrafi zmienić prawidłową odpowiedź.

Jak ułożyć naukę na podstawie tych danych

1. Zacznij od góry tabeli. Kardiologia, endokrynologia, pulmonologia, nefrologia, hematologia — po tych pięciu masz pokryte 70% arkusza.
2. Cukrzycy nie traktuj jako tematu ogranego. Statystyki mówią coś przeciwnego. Przerób kryteria rozpoznania na pytaniach, nie na podręczniku.
3. Ćwicz na pytaniach decyzyjnych, zwłaszcza w kardiologii. Format „co robisz u tego pacjenta” wymaga innego treningu niż zapamiętywanie definicji.
4. Sprawdź wydanie źródła. Od jesieni 2026 obowiązuje Interna Szczeklika 2025.
5. Rozwiązuj całe sesje w reżimie egzaminacyjnym. Rozkład dziedzin w pojedynczej sesji bywa inny niż średnia — trening na kompletnych arkuszach uczy gospodarowania czasem.

Baza pytań PES z chorób wewnętrznych

W PESmaster mamy 4 402 pytania z 37 sesji CEM, od 2003 roku wzwyż, wraz z sesją wiosenną 2026. Każde z opracowaniem wyjaśniającym, dlaczego prawidłowa odpowiedź jest prawidłowa. Pytania zachowujemy w oryginalnym brzmieniu — pełna treść, oryginalna kolejność wariantów, bez skracania.

Darmowy egzamin próbny uruchomisz bez rejestracji.