Które obszary dominują na PES z okulistyki?

Siatkówka odpowiada za 15,1% pytań, jaskra za 12,9%, zaćma za 10,4%, a refrakcja za 9,3%. Cztery obszary dają 47,8% egzaminu, osiem — 73,2%.

Ile podręczników obowiązuje na PES z okulistyki?

Blisko czterdzieści pozycji w języku polskim — najdłuższy wykaz spośród wszystkich specjalizacji, które analizowaliśmy. Obejmuje m.in. „Okulistykę kliniczną” Kanskiego, sześć tomów serii BCSC (jaskra, rogówka, siatkówka, neurookulistyka, okulistyka dziecięca, soczewka i zaćma, chirurgia refrakcyjna, optyka kliniczna) oraz zestaw monografii poświęconych OCT.

PES okulistyka — rozkład pytań i najdłuższy wykaz źródeł ze wszystkich specjalizacji

Q: Ile pytań z okulistyki mamy w bazie?

3 824 pytania z 37 sesji CEM, wraz z sesją wiosenną 2026, każde z opracowaniem wyjaśniającym prawidłową odpowiedź.

Przeanalizowaliśmy 4 410 wystąpień pytań z 37 sesji PES z okulistyki, wraz z sesją wiosenną 2026.

Cztery obszary to niemal połowa egzaminu

Obszar	Udział	Skumulowany
Siatkówka i ciało szkliste	15,1%	15,1%
Jaskra	12,9%	28,0%
Zaćma i soczewka	10,4%	38,4%
Refrakcja i optyka	9,3%	47,8%
Błona naczyniowa	7,1%	54,8%
Rogówka i powierzchnia oka	6,5%	61,4%
Nerw wzrokowy i neurookulistyka	6,2%	67,5%
Zez i okulistyka dziecięca	5,6%	73,2%
Choroby ogólne z manifestacją oczną	5,3%	78,5%

Trzy klasyczne filary — siatkówka, jaskra i zaćma — dają 38,4% arkusza. Po dołożeniu refrakcji przekraczamy połowę.

Rozkład jest zbliżony do chirurgii ogólnej: wyraźna czołówka, ale bez dominującego lidera. Refrakcja na czwartym miejscu z 9,3% bywa niedoceniana — to obszar techniczny, uczony wcześnie w trakcie specjalizacji i łatwo uznawany za „opanowany”.

Najdłuższy wykaz źródeł, jaki widzieliśmy

Konsultant krajowy w dziedzinie okulistyki, prof. dr hab. n. med. Marek Rękas, wskazał blisko czterdzieści podręczników obowiązkowych w języku polskim. Dla porównania: w chorobach wewnętrznych pozycja obowiązkowa jest jedna, w radiologii czternaście, w chirurgii ogólnej osiem.

Podręczniki ogólne i kliniczne

Bowling B., Okulistyka kliniczna Kanski, wyd. VIII, red. J. Szaflik, J. Izdebska, Edra Urban & Partner, 2017
Grzybowski A. (red.), Okulistyka, wyd. I, Edra Urban & Partner, 2018
Allen R.C., Harper R.A., Okulistyka, wyd. 10, red. D. Kęcik, E. Mrukwa-Kominek, Edra Urban & Partner, 2021
James B., Chew Ch., Bron A., Wykłady z okulistyki, wyd. 10, red. J. Kocięcki, Górnicki, 2017
Prost M.E., Jachowicz R., Nowak J.Z. (red.), Kliniczna farmakologia okulistyczna, wyd. II, Edra Urban & Partner, 2016

Seria BCSC (Basic and Clinical Science Course)

Optyka kliniczna (BCSC 3), red. M. Misiuk-Hojło, M. Rękas, 2020
Neurookulistyka (BCSC 5), red. Byszewska, M. Rękas, 2023
Okulistyka dziecięca i zez (BCSC 6), red. W. Hautz, P. Loba, M. Rękas, R. Rejdak, 2021
Choroby aparatu ochronnego oka i rogówki (BCSC 8), red. J. Szaflik, J. Izdebska, 2019
Jaskra (BCSC 10), red. M. Rękas, 2018
Soczewka i zaćma (BCSC 11), red. W. Hautz, P. Loba, M. Rękas, 2021
Siatkówka i ciało szkliste (BCSC 12), red. M. Rękas, R. Rejdak, 2020
Chirurgia refrakcyjna (BCSC 13), red. J. Wierzbowska, M. Rękas, 2023

Diagnostyka obrazowa

Duker J.S., Waheed N.K., Goldman D.R., Optyczna tomografia koherentna, red. I. Grabska-Liberek, Edra Urban & Partner, 2016
Wylęgała E. (red.), Zastosowanie optycznej koherentnej tomografii w okulistyce, cz. 1 (2017) i cz. 2 (2018), Górnicki
Romanowska-Dixon B. (red.), Swept Source OCT w diagnostyce patologii tylnego odcinka oka i nowotworów wewnątrzgałkowych, Górnicki, 2018
Lumbroso B., Huang D., Rispoli M., Rejdak R., Angio OCT w codziennej praktyce okulistycznej, Via Medica, 2019
Ehlers J.P., Modi Y., Srivastava S.K., Kaiser P.K., OCT i OCTA w chorobach siatkówki, red. M. Figurska, Edra Urban & Partner, 2023
Fryczkowski P., Ultrasonografia gałki ocznej, Górnicki, 2018
Alward W.L.M., Longmiur R.A., Gonioskopia. Podręcznik i atlas, wyd. 2 pol., red. M. Misiuk-Hojło, Górnicki, 2013

Jaskra, siatkówka, rogówka, onkologia

Rękas M. (red.), Strategie leczenia jaskry, Medical Education, 2020
Misiuk-Hojło M. (red.), Farmakoterapia jaskry, wyd. 2, Górnicki, 2019
Jablon E.P. i in., Zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem, wyd. II, red. M. Misiuk-Hojło, Edra Urban & Partner, 2017
Kucharczuk J., Sikorski B.Ł., Atlas diagnostyki i terapii zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem, Górnicki, 2017
Wylęgała E. (red.), Choroby rogówki, Górnicki, 2018
Romanowska-Dixon B., Jager M., Coupland S. (red.), Onkologia okulistyczna, PZWL, 2019
Kubicka-Trząska A., Romanowska-Dixon B., Infekcyjne choroby narządu wzroku, PZWL, 2024

Refrakcja, chirurgia, okulistyka dziecięca, orzecznictwo

Styszyński A., Korekcja wad wzroku — procedury badania refrakcji, wyd. 3, AlfaMedica Press, 2019
Jarzębińska-Vecerova M., Tuleja D., Podstawy refrakcji oka i korekcji wad wzroku, Górnicki, 2017
Wierzbowska J., Kompendium nowoczesnych metod korekcji wad wzroku, Medical Education, 2020
Romanowska-Dixon B. (red.), Chirurgia okulistyczna, PZWL, 2021
Rękas M., Nowak R. (red.), Niedrożność dróg łzowych. Podstawy diagnostyki i leczenia, Medical Education, 2022
Gotz-Więckowska A., Pawlak M., Praktyczna okulistyka dziecięca, Górnicki, 2020
Stopyra W., Orzecznictwo okulistyczne, wyd. 4, Górnicki, 2019
Lens Al., Nemeth S.C., Ledford J.L., Anatomia i fizjologia narządu wzroku, red. M. Misiuk-Hojło, Górnicki, 2010/2019
Ledford J.K., Sanders V., Badanie w lampie szczelinowej, red. M. Misiuk-Hojło, Górnicki, 2011

Czasopisma obowiązkowe

Klinika Oczna — roczniki 2020–2024

Co z tego wynika praktycznie

Wykazu nie da się przerobić w całości — i prawdopodobnie nie taki jest jego cel. Przy blisko czterdziestu pozycjach jedynym sensownym podejściem jest wybór według rozkładu pytań.

Obszary odpowiadające za 47,8% egzaminu — siatkówka, jaskra, zaćma, refrakcja — mają w wykazie precyzyjnie przypisane źródła: BCSC 12, BCSC 10, BCSC 11 oraz BCSC 3 wraz z pozycjami Styszyńskiego i Wierzbowskiej. Cztery tomy serii BCSC plus dwa podręczniki refrakcji pokrywają niemal połowę arkusza.

Zwróć uwagę, że seria BCSC to osiem tomów w wykazie — to najbardziej systematyczna część listy i naturalny szkielet przygotowań. Reszta pozycji ma charakter uzupełniający lub monograficzny.

Czasopismo obowiązkowe jest jedno, z wyraźnie zamkniętym zakresem: „Klinika Oczna”, roczniki 2020–2024. To pięć roczników, czyli zbiór skończony i możliwy do przejrzenia.

Jak ułożyć naukę

Cztery tomy BCSC na start — siatkówka, jaskra, soczewka i zaćma, optyka kliniczna. Razem pokrywają 47,8% egzaminu.
Nie lekceważ refrakcji — 9,3%, temat techniczny, uczony wcześnie i łatwo uznawany za opanowany.
OCT jako przekrojowa umiejętność — w wykazie jest sześć pozycji o tomografii koherentnej, a obrazowanie przewija się przez siatkówkę, jaskrę i nerw wzrokowy.
Resztę wykazu traktuj jako źródło do wyjaśniania wątpliwości, nie jako lekturę od deski do deski.
„Klinika Oczna” 2020–2024 — zakres zamknięty, warto przejrzeć spisy treści pod kątem tematów przewodnich.

Baza pytań PES z okulistyki

W PESmaster mamy 3 824 pytania z 37 sesji CEM, wraz z sesją wiosenną 2026. Każde z opracowaniem wyjaśniającym prawidłową odpowiedź. Pytania zachowujemy w oryginalnym brzmieniu — pełna treść, oryginalna kolejność wariantów, bez skracania.

Darmowy egzamin próbny uruchomisz bez rejestracji.